Stringing bij 3D-printen oplossen
Stringing, ook wel oozing of ‘harige prints’ genoemd, zijn de dunne draadjes plastic die achterblijven als de printkop van het ene deel van je model naar het andere beweegt.
Inhoud
Zo herken je het: fijne draadjes of een soort spinnenweb tussen torentjes, uitsteeksels of losse onderdelen op het printbed. Het model zelf is verder vaak in orde.
Wat er gebeurt
Tijdens een verplaatsing zonder te printen (een ’travel move’) staat de nozzle nog heet. Gesmolten plastic blijft dan uit de nozzle lekken en trekt een draad mee naar de volgende plek. Slicers proberen dat te voorkomen met retractie: het filament wordt kort teruggetrokken voordat de kop beweegt. Prusa noemt een te hoge printtemperatuur en verkeerde retractie-instellingen als hoofdoorzaken; de Bambu Lab Wiki noemt daarnaast vocht in het filament.
Eerst dit controleren
- Staat in je slicer het juiste filamentprofiel (merk en soort) en het juiste printerprofiel?
- Hoe lang ligt de spoel al open? PETG en TPU nemen vocht op; knisperende of bubbelende geluiden bij het printen wijzen daarop.
- Is de buitenkant van de nozzle schoon? Oude resten kunnen draadjes aan je print laten plakken.
Oorzaken en oplossingen
De volgorde hieronder is de volgorde waarin wij zouden zoeken: eerst wat snel en gratis te controleren is, daarna wat meer werk kost. De bronnen staan per oorzaak vermeld.
1. Te hoge printtemperatuur
Hoe heter het plastic, hoe dunner het vloeit en hoe makkelijker het uit de nozzle druppelt. Simplify3D raadt aan de temperatuur in stappen van 5 tot 10 graden te verlagen als je retractie al goed staat.
- Verlaag de nozzletemperatuur met 5 °C en print opnieuw een klein testmodel.
- Blijf binnen het bereik dat de filamentfabrikant opgeeft; te koud geeft weer slechte laaghechting.
- Print een temperatuurtoren (testmodel met verschillende temperaturen per hoogte) om de beste waarde voor jouw spoel te vinden.
Bron: Prusa Knowledge Base, Simplify3D Print Quality Guide
2. Retractie te kort of te langzaam
Bij een direct-drive extruder (extruder vlak boven de nozzle) is volgens Simplify3D meestal 0,5 tot 2 mm retractie genoeg; bij een Bowden-opstelling met een lange buis kan het veel meer zijn. Prusa noemt voor zijn MK-printers maximaal 2 mm. De retractiesnelheid ligt volgens Simplify3D meestal tussen 20 en 100 mm/s.
- Gebruik eerst het standaardprofiel van je printer; fabrikanten hebben de retractie daar al op afgestemd.
- Werk je met eigen instellingen: verhoog de retractieafstand in kleine stappen (Simplify3D noemt 1 mm per keer, bij direct drive liever kleiner).
- Zet ‘wipe while retracting’ (afvegen tijdens retractie) en ‘retract on layer change’ aan als je slicer dat heeft.
Bron: Prusa Knowledge Base, Simplify3D Print Quality Guide
3. Vochtig filament
Filament neemt vocht op uit de lucht. Volgens de Bambu Lab Wiki geeft nat filament onder meer stringing, oozing en een ruw oppervlak. PETG en TPU zijn hier gevoelig voor.
- Droog de spoel volgens de waarden van de fabrikant (Bambu noemt in zijn datasheets bijvoorbeeld 65 °C, 8 uur voor PETG in een droogoven).
- Bewaar spoelen na gebruik in een afgesloten bak of zak met silicagel.
Bron: Bambu Lab Wiki
4. Lange verplaatsingen over open ruimte
Hoe langer de kop over lege ruimte reist, hoe meer tijd het plastic heeft om te lekken. Slicers kunnen de route zo kiezen dat de kop zo min mogelijk over open stukken gaat.
- Zet ‘avoid crossing perimeters’ (Prusa) of ‘avoid crossing walls’ (Bambu Studio) aan.
- Zet losse onderdelen dichter bij elkaar op het bed.
- Overweeg sequentieel printen (object voor object) als je meerdere losse onderdelen print.
Bron: Prusa Knowledge Base, Simplify3D Print Quality Guide
Bij welke materialen zie je dit het meest?
PETG en TPU staan bekend om stringing. Prusa merkt op dat flexibele filamenten langere retractie nodig hebben, omdat het materiaal uitrekt als het wordt teruggetrokken. PLA stringt meestal het minst als het droog is en op de juiste temperatuur geprint wordt.
Wat je beter niet doet
- Niet de retractie fors verhogen bij een direct-drive printer: dat kan juist verstoppingen geven.
- Niet meerdere instellingen tegelijk veranderen; dan weet je niet wat hielp.
Liever stap voor stap? Gebruik de printprobleem-zoeker: kies wat je ziet en je krijgt de oorzaken op volgorde.
Handige hulpmiddelen
Een eenvoudige filamentdroger of luchtdichte opbergbox met silicagel helpt als vocht de oorzaak is: filamentdrogers op bol of opbergboxen voor filament.
Verwante problemen
Bronnen
Deze pagina is een samenvatting en vertaling in eigen woorden van de documentatie van fabrikanten en softwaremakers. Wij hebben de genoemde oplossingen niet zelf getest.
- Stringing and oozing (Prusa Knowledge Base)
- Stringing or Oozing (Simplify3D Print Quality Guide)
- Filament drying guide (Bambu Lab Wiki)
Veelgestelde vragen
Is een beetje stringing erg?
Voor het gebruik meestal niet: losse draadjes trek je eraf of verwijder je kort met een föhn of heteluchtpistool. Voor nette zichtdelen loont het om temperatuur en retractie af te stellen.
Waarom stringt PETG meer dan PLA?
PETG blijft langer vloeibaar en wordt vaak heter geprint, en het neemt makkelijker vocht op. Volg de temperatuur van de fabrikant en droog de spoel als die lang open heeft gelegen.